Huyết áp thấp có bị tiểu đường không? Hiểu đúng để phòng bệnh

Huyết áp thấp có bị tiểu đường không? Không chắc chắn sẽ bị tiểu đường, nhưng huyết áp thấp có thể là một triệu chứng sớm của bệnh tiểu đường, hoặc bệnh tiểu đường có thể là một trong nhiều nguyên nhân gây tụt huyết áp. Điều này xảy ra do bệnh tiểu đường ảnh hưởng đến các dây thần kinh và mạch máu, làm giảm khả năng co giãn của mạch máu. Để xác định chính xác, bạn cần đi khám bác sĩ và làm các xét nghiệm đo đường huyết. Cùng Thuốc Tiểu Đường tìm hiểu chi tiết qua bài viết bên dưới để có câu trả lời chính xác nhé. 

Huyết áp thấp là gì?

Huyết áp là lực mà dòng máu tác động lên thành mạch máu trong quá trình tuần hoàn. Ở người khỏe mạnh, chỉ số huyết áp thường duy trì quanh mức 120/80 mmHg.
Khi kết quả đo cho thấy huyết áp thấp hơn 90/60 mmHg, nghĩa là huyết áp tâm thu dưới 90 mmHg hoặc huyết áp tâm trương thấp hơn 60 mmHg, bạn có thể đang gặp tình trạng huyết áp thấp.
Dấu hiệu nhận biết huyết áp thấp:
Nếu không theo dõi huyết áp định kỳ, việc phát hiện sớm tình trạng này khá khó khăn. Tuy nhiên, cơ thể thường gửi đi những tín hiệu cảnh báo quen thuộc như:

• Hoa mắt, choáng váng khi đứng dậy hoặc thay đổi tư thế.
• Nhịp tim tăng nhanh bất thường.
• Buồn nôn, mệt lả.
• Khô miệng, khát nước.
• Cơ thể suy yếu, dễ ngất xỉu.

Ở một số người, huyết áp chỉ tụt đột ngột và thoáng qua. Họ có thể cảm thấy mắt tối sầm, ra nhiều mồ hôi, tim đập dồn dập, hay mờ tầm nhìn mà không rõ nguyên nhân. Nếu các cơn tụt huyết áp xảy ra lặp lại, đó là lúc bạn nên chủ động đến cơ sở y tế để được kiểm tra chính xác.

Huyết áp thấp là tình trạng huyết áp thấp hơn so với người bình thường

Huyết áp thấp có bị tiểu đường không?

Nhiều người thắc mắc liệu huyết áp thấp có bị tiểu đường không. Thực tế, không thể khẳng định chắc chắn vì hai tình trạng này không phải lúc nào cũng xuất hiện cùng nhau.
Tuy nhiên, tiểu đường đôi khi lại là một trong những nguyên nhân khiến huyết áp giảm, đặc biệt khi đường huyết mất kiểm soát làm tổn thương hệ thần kinh tự động. Bên cạnh đó, huyết áp thấp còn có thể xuất phát từ nhiều yếu tố khác như: bệnh lý tim mạch, rối loạn nội tiết, tác dụng phụ của thuốc hay cơ thể suy nhược.
Trong một số trường hợp, huyết áp thấp có thể xuất hiện sớm ở người đang trong giai đoạn tiền tiểu đường hoặc tiểu đường nhưng chưa được chẩn đoán. Vì vậy, nếu bạn thường xuyên gặp tình trạng này, tốt nhất nên thực hiện các xét nghiệm đường huyết để đánh giá chính xác:

• Đường huyết lúc đói
• Đường huyết sau ăn
• HbA1c

Các xét nghiệm này chi phí không cao và được thực hiện nhanh chóng tại hầu hết các cơ sở y tế uy tín. Việc kiểm tra sớm giúp bạn chủ động phát hiện bệnh tiểu đường và có hướng xử lý kịp thời.

Khi nào người bị huyết áp thấp cần kiểm tra tiểu đường?

Người bị huyết áp thấp cần xem xét kiểm tra tiểu đường trong các trường hợp sau:
Khi huyết áp thấp kèm theo các triệu chứng như chóng mặt, hoa mắt, mệt mỏi kéo dài không rõ nguyên nhân, nhất là khi hạ huyết áp xảy ra đột ngột hoặc nghiêm trọng. Điều này có thể liên quan đến biến chứng thần kinh do tiểu đường lâu ngày gây ảnh hưởng đến hệ thần kinh tự động điều tiết huyết áp.​
Người có nguy cơ cao tiểu đường như thừa cân, béo phì, tiền sử gia đình tiểu đường, hoặc trên 45 tuổi nên được sàng lọc tiểu đường định kỳ kể cả khi huyết áp thấp. Hiệp hội Tiểu đường Hoa Kỳ khuyến nghị sàng lọc tiểu đường ở nhóm người này bằng xét nghiệm glucose máu đói, nghiệm pháp dung nạp glucose hoặc HbA1c.​
Nếu có huyết áp thấp sau bữa ăn (hạ huyết áp sau ăn), đặc biệt với người bị tiểu đường, cần được đánh giá kỹ càng vì đây có thể là dấu hiệu liên quan đến tiểu đường mà chưa được chẩn đoán hay kiểm soát tốt.​
Người có các triệu chứng thần kinh tự động khác như nhịp tim nhanh, chóng mặt đứng lên cũng nên được kiểm tra để loại trừ biến chứng thần kinh do tiểu đường gây huyết áp thấp.

Khi người bệnh có dấu hiệu chóng mặt, hoa mắt cần kiểm tra tiểu đường

Cách phòng ngừa tiểu đường cho người huyết áp thấp

Phòng ngừa tiểu đường cho người huyết áp thấp cần tập trung vào duy trì chế độ sinh hoạt và dinh dưỡng hợp lý để tránh nguy cơ tăng đường huyết và cân bằng huyết áp. Sau đây là một số biện pháp ngăn ngừa hiệu quả. 

• Giữ cân nặng ở mức hợp lý

Thừa cân làm giảm khả năng sử dụng insulin của cơ thể, từ đó tăng nguy cơ tiểu đường. Duy trì cân nặng ổn định hoặc giảm cân đúng cách ở người béo phì sẽ giúp cải thiện đáng kể nguy cơ mắc bệnh.

• Tăng cường vận động mỗi ngày

Tập luyện thể thao không chỉ giúp đốt cháy mỡ thừa mà còn:
Tăng độ nhạy insulin
Hạ đường huyết tự nhiên
Ổn định sức khỏe tim mạch
Bạn có thể chọn đi bộ nhanh, đạp xe, bơi lội hoặc tập gym, chỉ cần duy trì đều đặn 30 phút/ngày.

• Ưu tiên rau xanh, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt

Một chế độ ăn ít tinh bột đơn giản nhưng giàu chất xơ sẽ giúp kiểm soát đường huyết tốt hơn. Bạn nên thêm vào thực đơn hằng ngày:
Trái cây ít đường: bưởi, táo, cam, dâu tây, việt quất
Rau củ: bông cải xanh, súp lơ, rau lá xanh
Các loại đậu: đậu lăng, đậu gà
Ngũ cốc nguyên cám: yến mạch nguyên hạt, gạo lứt, quinoa
Nhóm thực phẩm này giúp no lâu, hạn chế tăng đường huyết sau ăn và hỗ trợ kiểm soát cân nặng.

Người tiểu đường có huyết áp thấp nên ưu tiên ăn nhiều rau xanh và thực phẩm giàu dinh dưỡng 

• Bổ sung chất béo tốt

Chọn chất béo không bão hòa sẽ giúp giảm cholesterol xấu và bảo vệ tim mạch, đây là yếu tố liên quan chặt chẽ đến tiểu đường. Bạn có thể sử dụng:
Dầu hướng dương, dầu ô liu, dầu hạt cải
Các loại hạt: hạnh nhân, hạt lanh, hạt bí, đậu phộng
Cá giàu omega-3: cá hồi, cá thu, cá ngừ, cá mòi

• Hạn chế rượu bia

Uống rượu ở mức kiểm soát có thể không gây hại, nhưng sử dụng quá mức sẽ làm rối loạn chuyển hóa, tăng nguy cơ đái tháo đường và nhiều bệnh lý khác. Tốt nhất nên cắt giảm hoặc chỉ dùng trong phạm vi khuyến cáo.

• Theo dõi đường huyết định kỳ

Ngay cả khi chưa có dấu hiệu bất thường, việc kiểm tra đường huyết thường xuyên giúp bạn:
Phát hiện sớm tiền đái tháo đường.
Điều chỉnh kịp thời chế độ ăn và sinh hoạt.
Giảm thiểu nguy cơ chuyển sang tiểu đường type 2.

Câu hỏi thường gặp 

1. Huyết áp thấp có bị tiểu đường thai kỳ không?
Huyết áp thấp không làm tăng nguy cơ tiểu đường thai kỳ. Tiểu đường thai kỳ liên quan đến:

• Thay đổi hormone khi mang thai
• Cơ địa thừa cân
• Di truyền

Tuy nhiên, phụ nữ có huyết áp thấp vẫn cần xét nghiệm tiểu đường thai kỳ theo lịch khám thai.
2. Người huyết áp thấp có nguy cơ tiểu đường cao hơn không?
Không. Không có bằng chứng khoa học nào cho thấy huyết áp thấp làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường. Ngược lại, tiểu đường mới là bệnh dễ kéo theo tình trạng tụt huyết áp.
3. Người tiểu đường bị tụt huyết áp nên ăn gì?

• Uống nước đường hoặc viên glucose khi hạ đường huyết.
• Trái cây giàu đường tự nhiên: nho, chuối, táo.
• Bữa chính đầy đủ chất: protein, carb tốt, chất béo lành mạnh.
• Tránh bỏ bữa hoặc ăn quá muộn.
• Bổ sung muối nếu tụt huyết áp (trừ trường hợp có bệnh thận).

4. Bị tiểu đường huyết áp cao hay thấp 
Người tiểu đường có thể gặp:

• Huyết áp cao: phổ biến nhất, do mảng xơ vữa và biến chứng thận.
• Huyết áp thấp: gặp ở người bị tiểu đường lâu năm, do tổn thương thần kinh tự động hoặc hạ đường huyết.

Vì vậy, tiểu đường có thể đi kèm cả huyết áp cao lẫn thấp, tùy từng giai đoạn bệnh và biến chứng đi kèm.

Xem thêm: 

Tại sao đái tháo đường gây tăng huyết áp? Các yếu tố nguy cơ chính
Đường trong máu cao có bị tiểu đường không? Kiểm soát như thế nào?

Kết luận 

Qua bài viết trên, bạn đã hiểu rõ huyết áp thấp có bị tiểu đường không. Thực tế, huyết áp thấp không phải nguyên nhân gây tiểu đường, nhưng các triệu chứng của hai tình trạng này có thể khiến nhiều người nhầm lẫn. Người huyết áp thấp vẫn có thể mắc tiểu đường như bình thường nếu có các yếu tố nguy cơ khác. Do đó, duy trì lối sống lành mạnh, ăn uống khoa học và kiểm tra sức khỏe định kỳ là cách tốt nhất để phòng bệnh và bảo vệ sức khỏe lâu dài.